नवी दिल्ली, (विशेष प्रतिनिधी) २८ मे - पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखालील केंद्र सरकारच्या शेतकरीभिमुख धोरणांमुळे आणि देशातील शेतकऱ्यांच्या अपार कष्टांमुळे भारताच्या कृषी क्षेत्राने ऐतिहासिक कामगिरी केली आहे. वर्ष २०२५-२६ या काळातील प्रमुख कृषी पिकांच्या उत्पादनाचा तिसरा अग्रिम अंदाज (Third Advance Estimate) जाहीर झाला असून, देशात यंदा ३७६.५६ दशलक्ष टन इतके विक्रमी अन्नधान्य उत्पादन होण्याचा अंदाज आहे. देशाच्या इतिहासातील हे आतापर्यंतचे सर्वोच्च उत्पादन ठरले आहे. केंद्रीय कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी काल या विक्रमी पीक अंदाजाला मंजुरी दिली. या अभूतपूर्व यशाबद्दल त्यांनी देशभरातील बळीराजाचे आणि कृषी शास्त्रज्ञांचे मनापासून अभिनंदन केले आहे. "हा अंदाज देशाच्या कृषी क्षेत्राचे सामर्थ्य आणि समृद्धी दर्शवणारा आहे," असा विश्वास चौहान यांनी यावेळी व्यक्त केला.
उत्पादनात ५.३ टक्क्यांची घसघशीत वाढ
गेल्या वर्षी (२०२४-२५) देशात ३५७.७३२ दशलक्ष टन अन्नधान्य उत्पादन झाले होते. यंदाच्या तिसऱ्या अंदाजातील आकडेवारी पाहता, उत्पादनात तब्बल १८.८ दशलक्ष टन म्हणजेच ५.३% ची घसघशीत वाढ नोंदवली गेली आहे.
प्रमुख पिकांचे अंदाजित उत्पादन: एका दृष्टिक्षेपात
केंद्रीय कृषी मंत्र्यांनी जारी केलेल्या आकडेवारीनुसार, तांदूळ, गहू आणि मक्याने उत्पादनाचे नवे विक्रम प्रस्थापित केले आहेत:
पिकाचे नाव अंदाजित उत्पादन (दशलक्ष टन) वैशिष्ट्ये / वाढ
तांदूळ १५४.०२४ गेल्या वर्षीपेक्षा ३.८४ दशलक्ष टनांची वाढ
गहू १२०.६५७ गेल्या वर्षीपेक्षा २.७१२ दशलक्ष टनांची वाढ
मका ५५.०९३ विक्रमी उत्पादन
ऊस ५००.०६३ गेल्या वर्षीपेक्षा ४५.४५२ दशलक्ष टनांची मोठी वाढ
तेलबिया ४३.०५९ तेलबिया क्षेत्रात मजबूत स्थिती
हरभरा १२.५१४ डाळवर्गीय पिकांमध्ये आघाडी
तूर (अरहर) ३.५९२ गेल्या वर्षीच्या (३.६२४) उत्पादनाइतकेच स्थिर
श्री अन्न (भरड धान्य) १७.५८४ पौष्टिक तृणधान्याला चांगला प्रतिसाद
मसूर १.७६२ डाळवर्गीय पिकात महत्त्वपूर्ण वाटा
कृषी संशोधनाचा महत्त्वाचा वाटा
केंद्रीय मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी स्पष्ट केले की, या विक्रमी उत्पादनामागे भारतीय कृषी संशोधन परिषद (ICAR) आणि त्यांच्या संलग्न संस्थांनी केलेले संशोधन अत्यंत महत्त्वाचे ठरले आहे. आधुनिक बियाणे, हवामान अनुकूल तंत्रज्ञान आणि शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचलेले अचूक मार्गदर्शन यामुळेच देशाची अन्नधान्य सुरक्षा अधिक मजबूत झाली आहे.
या विक्रमी आकडेवारीमुळे देशातील अन्नधान्य, तेलबिया आणि नगदी पिकांची बाजारातील स्थिती अत्यंत भक्कम राहणार असून, ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला यामुळे मोठी गती मिळणार आहे.