नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) २३ मार्च - इराण, इस्रायल आणि अमेरिका यांच्यातील बिघडत्या युद्धजन्य परिस्थितीचा थेट परिणाम आता भारतातील सर्वसामान्यांच्या स्वयंपाकघरावर होणार आहे. जागतिक स्तरावर निर्माण झालेला इंधनाचा तुटवडा लक्षात घेता, केंद्र सरकारने घरगुती गॅस सिलिंडरच्या वजनात कपात करण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. आतापर्यंत मिळणारा १४.२ किलोचा सिलिंडर यापुढे केवळ ८ ते १० किलो गॅससह उपलब्ध होणार आहे.
सिलिंडर तोच, गॅस मात्र कमी
पेट्रोलियम कंपन्यांना देण्यात आलेल्या आदेशानुसार, सिलिंडरचा आकार पूर्वीसारखाच राहणार असला तरी त्यातील गॅसचे प्रमाण कमी केले जाणार आहे. सध्याचा १४.२ किलोचा साठा संपल्यानंतर ही नवीन व्यवस्था तातडीने लागू केली जाईल. यामुळे उपलब्ध गॅस साठा जास्तीत जास्त नागरिकांपर्यंत पोहोचवणे शक्य होईल, असा सरकारचा तर्क आहे. मात्र, यामुळे गॅस सिलिंडर पूर्वीपेक्षा कमी दिवस पुरणार असल्याने सर्वसामान्यांचे आर्थिक बजेट विस्कळीत होण्याची भीती व्यक्त होत आहे.
आंतरराष्ट्रीय संघर्षाचे पडसाद
इस्रायलने इराणमधील तेल आणि गॅस साठ्यांवर केलेले हल्ले आणि प्रत्युत्तर म्हणून इराणने कतारमधील नैसर्गिक वायू प्रकल्पांना लक्ष्य केल्यामुळे जागतिक पुरवठा साखळी विस्कळीत झाली आहे. ही यंत्रणा पूर्ववत होण्यासाठी मोठा कालावधी लागण्याची शक्यता असल्याने, देशात गॅसची तीव्र टंचाई भासू नये यासाठी केंद्र सरकारने हे सावधगिरीचे पाऊल उचलले आहे.
व्यावसायिक क्षेत्राला राज्याचा दिलासा
एकडे घरगुती गॅसमध्ये कपात होत असताना, महाराष्ट्र सरकारने व्यावसायिक क्षेत्राला मात्र दिलासा दिला आहे. राज्यातील हॉटेल व्यावसायिक, ढाबे आणि अन्न प्रक्रिया उद्योगांना होणाऱ्या गॅस पुरवठ्यात २० टक्के वाढ करण्याचा निर्णय राज्य सरकारने घेतला आहे. यामुळे हॉटेल उद्योगावर ओढवलेले संकट काही प्रमाणात दूर होणार आहे.
किमतीकडे लागल्या नजरा
सिलिंडरचे वजन कमी झाल्यामुळे त्याच्या किमतीत नेमकी किती घट होणार, याबाबत अद्याप अधिकृत स्पष्टीकरण देण्यात आलेले नाही. कमी वजनाच्या सिलिंडरचे दर नेमके किती ठरवले जातात, याकडे आता संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे.
थोडक्यात सांगायचे तर: जागतिक युद्धाच्या आगीत आता सर्वसामान्यांची चूल होरपळणार असून, आगामी काळ इंधन बचतीचा ठरणार आहे.