विकास नाशिककर, (नाशिक) १३ ऑक्टोबर - महाराष्ट्रातील वीज वितरण आणि पारेषण (Transmission) यंत्रणा अधिक मजबूत करण्यासाठी ऊर्जा क्षेत्रात एक मोठा करार पार पडला आहे. 'रेसोनिया लिमिटेड' (Resonia Ltd.) या आघाडीच्या वीज पारेषण कंपनीने महाराष्ट्रातील २१० किलोमीटर लांबीचा एक महत्त्वाकांक्षी ट्रान्समिशन प्रकल्प अधिग्रहित केला आहे. या प्रकल्पामुळे राज्यात सुमारे ३ गिगावॉट (3 GW) अपारंपरिक वीज (Renewable Energy) प्रवाहित करण्याची क्षमता निर्माण होणार आहे.
या प्रकल्पामुळे संपूर्ण पश्चिम महाराष्ट्र आणि उत्तर महाराष्ट्रातील वीज पुरवठा अधिक सक्षम होणार असून, नाशिकच्या औद्योगिक, कृषी आणि शहरी क्षेत्राला याचा मोठा प्रत्यक्ष व अप्रत्यक्ष फायदा होण्याची शक्यता वर्तवण्यात येत आहे.
३ गिगावॉट वीज वहनाची क्षमता आणि प्रकल्पाची वैशिष्ट्ये
ऊर्जा क्षेत्रातील वाढती मागणी आणि हरित ऊर्जेचा (Green Energy) वाढता वापर लक्षात घेता हा प्रकल्प अत्यंत महत्त्वपूर्ण मानला जात आहे. या प्रकल्पांतर्गत सुमारे २१० किलोमीटरच्या उच्च दाबाच्या वीज वाहिन्या (High-Voltage Transmission Lines) आणि आधुनिक सब-स्टेशन्स उभारली जात आहेत.
क्षमता वाढ: या प्रकल्पामुळे सुमारे ३,००० मेगावॉट (३ GW) अतिरिक्त ऊर्जा ग्रिडमध्ये जोडली जाईल.
अपारंपरिक ऊर्जेला प्राधान्य: सौर ऊर्जा आणि पवन ऊर्जेद्वारे निर्माण होणारी वीज मुख्य ग्रिडशी जोडून तिचे सुरक्षित वहन करणे हा या प्रकल्पाचा मुख्य उद्देश आहे.
विश्वासार्ह पुरवठा: वीज वहनातील तांत्रिक त्रुटी आणि होणारा अपव्यय (Transmission Losses) कमी करून अखंडित वीज पुरवठा सुनिश्चित केला जाईल.
नाशिक आणि उत्तर महाराष्ट्राच्या दृष्टीने महत्त्व
नाशिक हे राज्यातील प्रमुख औद्योगिक आणि कृषी केंद्र मानले जाते. 'सिन्नर-सातपूर-अंबड' औद्योगिक वसाहतींमधील वाढती कारखानदारी आणि आगामी 'समृद्धी महामार्ग' लगत प्रस्तावित असलेल्या नवनवीन औद्योगिक प्रकल्पांमुळे नाशिकमध्ये विजेची मागणी दिवसेंदिवस वाढत आहे.
औद्योगिक क्षेत्राला अखंडित वीज:
अनेकदा ग्रीडवरील ताण आणि ट्रान्समिशन लाईन्सच्या मर्यादेमुळे उद्योगांना 'व्होल्टेज फ्लक्च्युएशन' किंवा ट्रिपिंगचा सामना करावा लागतो. ३ GW क्षमतेच्या या नवीन नेटवर्कमुळे नाशिकच्या उद्योगांना अखंडित आणि उच्च दाबाचा वीज पुरवठा मिळण्यास मदत होईल.
हरित ऊर्जेचा (Green Energy) वापर वाढणार:
नाशिक आणि लगतच्या धुळे, जळगाव आणि अहमदनगर जिल्ह्यांत अनेक सौर ऊर्जा प्रकल्प आकारास येत आहेत. रेसोनिया लि.च्या या २१० किमीच्या ट्रान्समिशन नेटवर्कमुळे ग्रामीण भागातील या सौर प्रकल्पांतून निर्माण होणारी वीज थेट नाशिकच्या मुख्य औद्योगिक ग्रीडपर्यंत सहज पोहोचवता येईल.
कृषी आणि सिंचनाला दिलासा:
नाशिक हा द्राक्ष, कांदा आणि भाजीपाल्याचा मोठा उत्पादक जिल्हा आहे. शेतीसाठी विशेषतः रात्रीच्या वेळी लागणारा वीज पुरवठा अधिक सुरक्षित आणि विनाखंड होण्यासाठी या बळकट पारेषण यंत्रणेचा फायदा शेतकऱ्यांना नक्कीच होईल.
स्थानिक रोजगार आणि आर्थिक विकासाला चालना
रेसोनिया लि.च्या या प्रकल्पामुळे केवळ वीज पुरवठ्यातच सुधारणा होणार नाही, तर महाराष्ट्रातील पायाभूत सुविधांमध्ये मोठी खाजगी गुंतवणूक आकर्षित झाली आहे. या प्रकल्पाच्या विस्तार आणि देखभालीच्या कामांतून स्थानिक पातळीवर कुशल व अकुशल तंत्रज्ञांसाठी रोजगाराच्या नवीन संधी निर्माण होणार आहेत.
जागतिक स्तरावर 'कार्बन न्यूट्रॅलिटी' आणि शाश्वत विकासावर भर दिला जात असताना, महाराष्ट्रातील हा प्रकल्प राज्याला हरित ऊर्जेच्या बाबतीत देशात अग्रेसर ठेवण्यासाठी मैलाचा दगड ठरेल. नाशिकसारख्या वेगाने विकसित होणाऱ्या टियर-२ शहरासाठी अशी मजबूत वीज पारेषण यंत्रणा भविष्यातील मोठ्या गुंतवणुकीचे दरवाजे उघडणारी ठरणार आहे.
Superfastnashik@gmail.com