नाशिक, (प्रतिनिधी) ४ ऑक्टोबर - सिंहस्थ कुंभमेळा २०२७ च्या पार्श्वभूमीवर नाशिक आणि त्र्यंबकेश्वर परिसरात विविध पायाभूत सुविधांच्या विकासाची कामे वेगाने सुरू आहेत. या पार्श्वभूमीवर, सुरू असलेल्या सर्व विकासकामांचा दर्जा, गुणवत्ता आणि टिकाऊपणा उच्च दर्जाचा राहावा यासाठी नाशिक-त्र्यंबकेश्वर कुंभमेळा प्राधिकरणाच्या वतीने विशेष पुढाकार घेण्यात येत आहे. या प्रकल्पांमधील गुणवत्ता नियंत्रण अधिक बळकट आणि परिणामकारक करण्याच्या उद्देशाने बुधवारी (३० सप्टेंबर) हिरावाडी येथील कै. सदुभाऊ भोरे कलामंदिरात तिसऱ्या ‘गुणवत्ता नियंत्रण प्रशिक्षण कार्यशाळे’चे यशस्वी आयोजन करण्यात आले.
‘गुणवत्ता उत्कृष्टता आणि सातत्यपूर्ण सुधारणा’ या मुख्य संकल्पनेवर आधारित असलेल्या या कार्यशाळेत विविध शासकीय व निमशासकीय विभागांचे अभियंते, प्रकल्प सल्लागार (Project Consultants), कंत्राटदार आणि तांत्रिक कर्मचाऱ्यांनी मोठ्या संख्येने सहभाग नोंदवला.
प्रमुख उपस्थिती आणि मार्गदर्शन
या प्रसंगी कुंभमेळा आयुक्त शेखर सिंह, प्राधिकरणाचे उपआयुक्त योगेंद्र चौधरी, आयआयटी मुंबईचे प्रा. धर्मवीर सिंह यांच्यासह प्राधिकरणाच्या तृतीय पक्ष गुणवत्ता नियंत्रण संस्थेचे (TPQC) प्रमुख प्रतिनिधी उपस्थित होते.
आयआयटी मुंबईचे प्रा. धर्मवीर सिंह यांनी उपस्थित अधिकारी आणि तांत्रिक पथकांना आधुनिक अभियांत्रिकी पद्धती आणि गुणवत्ता नियंत्रणाबाबत सखोल मार्गदर्शन केले. पायाभूत सुविधांच्या निर्मितीमध्ये गुणवत्ता ही केवळ प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर तपासण्याची गोष्ट नसून; तिचे नियोजन, प्रत्यक्ष अंमलबजावणी, सातत्यपूर्ण तपासणी आणि सुधारणा या प्रत्येक टप्प्यावर तंतोतंत पालन केले जाणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे त्यांनी यावेळी अधोरेखित केले.
अनुभव आणि अडचणींच्या देवाणघेवाणीचे व्यासपीठ
ही कार्यशाळा केवळ सिद्धांतापुरती किंवा प्रक्रियेची माहिती देण्यापुरती मर्यादित नव्हती. प्रत्यक्ष काम करताना निर्माण होणाऱ्या तांत्रिक अडचणी, क्षेत्र पातळीवरील अनुभव, तपासणी दरम्यान आढळणारी निरीक्षणे आणि त्यावरील सुधारात्मक उपाय यांची मुक्तपणे देवाणघेवाण करण्यासाठी हे व्यासपीठ उपयुक्त ठरले. विविध प्रकल्पांवर कार्यरत असलेल्या अभियंत्यांनी आणि कंत्राटदारांनी कामाच्या ठिकाणी येणाऱ्या व्यावहारिक अडचणी आणि सुधारणांसाठीच्या महत्त्वाच्या सूचना प्रशासनासमोर मांडल्या.
प्रशिक्षण मालिकेतील सातत्य
कुंभमेळा प्राधिकरणाने गुणवत्ता टिकवून ठेवण्यासाठी विशेष प्रशिक्षण मालिका सुरू केली आहे:
* पहिले प्रशिक्षण: ३१ जानेवारी
* दुसरे प्रशिक्षण: ४ जून
* तिसरे प्रशिक्षण: ३० सप्टेंबर (बुधवार)
पूर्वी झालेल्या दोन प्रशिक्षणांतून मिळालेले अभिप्राय (Feedback) आणि प्रत्यक्ष क्षेत्रातील अनुभव यांचा अभ्यास करून गुणवत्ता नियंत्रणाची प्रक्रिया अधिक सुटसुटीत व प्रभावी करण्यावर या तिसऱ्या कार्यशाळेत भर देण्यात आला.
विविध विभागांमध्ये एकसमान गुणवत्तेचे आव्हान
सिंहस्थ कुंभमेळ्यासाठी रस्ते, पूल, घाट निर्मिती, पाणीपुरवठा, सांडपाणी व्यवस्थापन, पर्जन्यजल निचरा, तसेच वाहतूक व गर्दी व्यवस्थापन यांसारखी महत्त्वाची कामे एकाच वेळी सुरू आहेत. अनेक यंत्रणा आणि कंत्राटदार एकाच वेळी कार्यरत असल्याने सर्व ठिकाणी गुणवत्तेचे एकसमान मानक (Standard Process) राखणे, तपासणीची कडक यंत्रणा उभारणे आणि उत्तम अभियांत्रिकी पद्धतींचा (Best Engineering Practices) अवलंब करणे यावर विशेष भर देण्यात आला.
“या प्रशिक्षण कार्यशाळांमुळे सर्व तांत्रिक पथकांना आपले अनुभव मांडण्याची, अडचणींवर चर्चा करण्याची आणि परस्पर समन्वयातून शिकण्याची संधी मिळते. सिंहस्थाशी संबंधित प्रत्येक कामात गुणवत्तेची एकसमान संस्कृती निर्माण करणे हेच आमचे मुख्य ध्येय आहे.”
— शेखर सिंह, कुंभमेळा आयुक्त