अक्षय काळे, (मुंबई) ७ सप्टेंबर - भारतीय शेअर बाजारात ट्रेडिंग सुरू होण्यापूर्वी ऑर्डर देणाऱ्या सर्व लहान-मोठ्या गुंतवणूकदारांवर परिणाम करणारा एक अत्यंत महत्त्वाचा निर्णय नॅशनल स्टॉक एक्स्चेंजने (NSE) घेतला आहे. प्री-ओपन सेशनदरम्यान होणारे शेअर्सच्या किमतींमधील अनपेक्षित आणि कृत्रिम बदल रोखण्यासाठी NSE ने प्री-ओपन सेशनच्या नियमांमध्ये विशेष सुधारणा केली आहे.
या निर्णयामुळे बाजारात अधिक पारदर्शकता येईल आणि लहान गुंतवणूकदारांचे हित जपले जाईल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.
नेमका काय बदल झाला आहे?
शेअर बाजार रोज सकाळी ९:०० ते ९:१५ या वेळेत 'प्री-ओपन सेशन' साठी उघडतो. या काळात गुंतवणूकदार शेअर्स खरेदी किंवा विक्रीच्या ऑर्डर्स नोंदवतात, रद्द करतात किंवा त्यात सुधारणा करतात. ९:१५ वाजता प्रत्यक्ष नियमित ट्रेडिंग (Normal Market) सुरू होते.
ऑर्डर रद्द आणि फेरफार करण्यावर मर्यादा: नवीन नियमांनुसार, प्री-ओपन सेशनच्या शेवटच्या काही मिनिटांत ऑर्डर्स अचानक रद्द करणे (Order Cancellation) किंवा ऑर्डर्सच्या किमतींमध्ये मोठा बदल (Modification) करण्यावर आता कठोर मर्यादा आणि नियंत्रणे लादण्यात आली आहेत.
किमतीतील फेरफार रोखणे: काही मोठे गुंतवणूकदार किंवा ट्रेड्रस प्री-ओपन सेशनच्या सुरुवातीला मोठ्या प्रमाणावर ऑर्डर्स टाकून एखाद्या शेअरची किंमत कृत्रिमरीत्या वाढवत किंवा घटवत असत आणि सेशन संपण्याच्या अवघ्या काही सेकंद आधी त्या ऑर्डर्स रद्द करत असत. या 'मॅनिप्युलेशन'वर (Spoofing) आता पूर्णपणे बंदी येणार आहे.
वास्तविक किंमत शोधणे (Price Discovery): या नव्या सुधारणेमुळे ९:१५ वाजता बाजारातील शेअर्सची सुरुवातीची किंमत (Opening Price) अधिक अचूक आणि वास्तववादी पद्धतीने ठरण्यास मदत होईल.
सामान्य गुंतवणूकदारांवर काय परिणाम होणार?
सुरक्षितता वाढणार: प्री-ओपन सेशनमध्ये दिसणाऱ्या शेअर्सच्या किमती आता अधिक विश्वासार्ह असतील.
धोका कमी होणार: केवळ प्री-ओपनमधील फुगवलेल्या किमती पाहून शेअर्स खरेदी करणाऱ्या किरकोळ (Retail) गुंतवणूकदारांचे होणारे नुकसान टळेल.
अचूक ट्रेडिंग: सकाळी ९:१५ वाजता बाजार उघडताच होणारे अचानक मोठे चढ-उतार (Volatility) कमी होण्यास मदत होईल.
NSE कडून सर्व ब्रोकर्स आणि गुंतवणूकदारांना या नवीन नियमांचे पालन करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.