नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) ३० जुलै - देशभरातील वैद्यकीय (MBBS, BDS व B.Sc Nursing) अभ्यासक्रमांच्या अखिल भारतीय कोट्यातील (AIQ) प्रवेशासाठी लवकरच सुरू होणाऱ्या 'नीट यूजी समुपदेशन २०२६' (NEET UG Counselling 2026) च्या पूर्वतयारीचा आढावा केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्री जगत् प्रकाश नड्डा यांनी घेतला. प्रवेश प्रक्रियेत पारदर्शकता, गुणवत्तेला प्राधान्य आणि तंत्रज्ञानाचा वापर सुनिश्चित करण्यासोबतच, यंदा विद्यार्थ्यांच्या सोयीसाठी अनेक क्रांतिकारक आणि तंत्रज्ञानस्नेही सुधारणा लागू करण्यात आल्या आहेत.
१. 'वन-टाईम फिजिकल रिपोर्टिंग' (एकदाच प्रत्यक्ष उपस्थिती)
यंदा लागू करण्यात आलेल्या नवीन नियमांनुसार विद्यार्थ्यांना प्रवेश प्रक्रियेसाठी वारंवार मिळालेल्या महाविद्यालयांमध्ये जाण्याची गरज भासणार नाही:
'फ्रीझ' (Freeze) पर्याय: ज्या विद्यार्थ्यांना मिळालेली जागा अंतिम करायची आहे, त्यांनाच फक्त दिलेल्या वेळेत मूळ कागदपत्रे पडताळणी आणि शुल्कासह संबंधित संस्थेत प्रत्यक्ष हजर राहावे लागेल.
'फ्लोट' (Float) पर्याय: पुढील फेऱ्यांमध्ये अधिक चांगला पर्याय शोधण्यासाठी 'फ्लोटिंग'चा पर्याय निवडणारे उमेदवार ऑनलाइन माध्यमातूनच कागदपत्रे पडताळणी पूर्ण करू शकतील. त्यांना मिळालेल्या संस्थेत प्रत्यक्ष जाण्याची किंवा पुन्हा शुल्क भरण्याची गरज राहणार नाही. यामुळे विद्यार्थ्यांचा अनावश्यक प्रवास व मनस्ताप टळणार आहे.
२. घरातूनच देता येणार प्रवेशाचा 'ऑनलाइन राजीनामा'
जर एखाद्या विद्यार्थ्याला मिळालेली जागा सोडायची असेल, तर त्याला आता संबंधित महाविद्यालयात प्रत्यक्ष जाण्याची गरज नाही. एमसीसी (MCC) समुपदेशन पोर्टलद्वारे ऑनलाइन राजीनामा सादर करण्याची नवी सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आली आहे.
३. दिव्यांग उमेदवारांसाठी ६१ केंद्रे
दिव्यांग (PwD) उमेदवारांच्या सुलभतेसाठी आणि मूल्यांकनातील पारदर्शकतेसाठी देशभरातील अधिकृत दिव्यांग मूल्यमापन केंद्रांची संख्या १६ वरून थेट ६१ पर्यंत वाढवण्यात आली आहे.
४. सायबर सुरक्षा व २४×७ टोल-फ्री हेल्पलाइन
समुपदेशन प्रक्रिया सुरळीत पार पडावी यासाठी 'एनआयसी'च्या (NIC) मदतीने सायबर सुरक्षेचा आढावा घेण्यात आला आहे. उमेदवारांच्या शंका आणि तक्रारींचे निरसन करण्यासाठी २४×७ कार्यरत असणारे टोल-फ्री कॉल सेंटर (१८००-१०२-७६३७) सुरू करण्यात आले आहे.
लवकरच सुरू होणार प्रक्रिया:
नॅशनल टेस्टिंग एजन्सीने (NTA) १६ जुलै २०२६ रोजी 'नीट यूजी २०२६' चा निकाल जाहीर केला आहे. त्यानंतर आता वैद्यकीय प्रवेशाची समुपदेशन प्रक्रिया लवकरच अधिकृतपणे सुरू होणार आहे.