नवी दिल्ली, (प्रतिनिधी) १५ मे - गेल्या काही दिवसांपासून व्यक्त केली जाणारी महागाईची भीती अखेर खरी ठरली असून, देशात महागाईचा मोठा 'बॉम्ब' फुटला आहे. इंधन दरवाढीसह सोन्या-चांदीवरील आयात शुल्कात (Import Duty) करण्यात आलेली वाढ आणि जीवनावश्यक वस्तूंच्या किमती गगनाला भिडल्याने सर्वसामान्यांचे बजेट पूर्णपणे कोलमडले आहे. विशेष म्हणजे, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी बचत करण्याचे आवाहन केल्यानंतर लागलीच ही दरवाढ झाल्याने जनतेमध्ये संतापाची लाट आहे.
इंधन दरवाढीचा मोठा फटका
पश्चिम आशियातील युद्धजन्य परिस्थिती आणि विस्कळीत झालेली पुरवठा साखळी यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाचे भाव कडाडले आहेत. याचा थेट परिणाम भारतीय बाजारपेठेवर झाला असून, आज शुक्रवार सकाळी ६ वाजेपासून पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात मोठी वाढ करण्यात आली आहे.
पेट्रोल: ₹३.१४ प्रति लिटरने महागले
डिझेल: ₹३.११ प्रति लिटरने महागले.
CNG: दरात ₹२ ची वाढ.
दिल्ली पेट्रोल डीलर्स असोसिएशनचे माजी अध्यक्ष निश्चल सिंघानिया यांच्या मते, कच्च्या तेलाच्या किमतीतील वाढ आणि डॉलरच्या तुलनेत रुपयाची घसरण ही या दरवाढीमागची मुख्य कारणे आहेत.
सोनं-चांदी आणि घरगुती गॅसचा भडका
केवळ इंधनच नव्हे, तर सोन्या-चांदीवरील इंपोर्ट ड्युटी १५ टक्क्यांपर्यंत वाढवण्यात आल्याने दागिने खरेदी करणे आता सामान्यांच्या आवाक्याबाहेर गेले आहे. दुसरीकडे, दुधाच्या किमतीत झालेली वाढ आणि गॅस सिलिंडरच्या वाढलेल्या दरामुळे गृहिणींचे स्वयंपाकघराचे नियोजन कोलमडले आहे.
दैनंदिन जीवनावर होणारे परिणाम:
१. भाजीपाला महागणार: डिझेल दरवाढीमुळे मालवाहतुकीचा खर्च वाढणार असून, त्याचा थेट परिणाम भाजीपाला आणि फळांच्या किमतीवर होणार आहे.
२. प्रवास खर्च वाढणार: दुचाकी आणि चारचाकी वापरणाऱ्या नोकरदारांचा मासिक खर्च ३ ते ५ टक्क्यांनी वाढण्याची शक्यता आहे.
३. छोट्या उद्योगांना फटका: वाहतुकीवर अवलंबून असलेल्या लघुउद्योजकांवर अतिरिक्त आर्थिक बोजा पडणार आहे.
"एकीकडे पगार आणि मजुरी स्थिर आहे, तर दुसरीकडे महागाई रॉकेटच्या वेगाने वाढत आहे. अशा परिस्थितीत जगायचे कसे, हा प्रश्न आता सर्वसामान्यांना पडला आहे."
का वाढली महागाई? (थोडक्यात कारणे)
युद्धजन्य परिस्थिती: पश्चिम आशियातील तणावामुळे इंधन पुरवठा विस्कळीत.
रुपयाची घसरण: आंतरराष्ट्रीय स्तरावर डॉलरच्या तुलनेत रुपया कमकुवत.
सरकारी निर्णय: सोन्या-चांदीवरील आयात शुल्कात केलेली मोठी वाढ.
जोपर्यंत जागतिक स्तरावर शांतता प्रस्थापित होत नाही, तोपर्यंत ही अस्थिरता कायम राहण्याची चिन्हे आहेत. तूर्तास तरी जनतेला 'महागाईचे चटके' सोसण्याशिवाय पर्याय उरलेला नाही.