नाशिक (विशेष प्रतिनिधी) ४ एप्रिल - भारतीय हवाई दलाची युद्धक्षमता अधिक बळकट करण्याच्या दृष्टीने एक मोठे पाऊल पडले आहे. नाशिक येथील हिंदुस्थान एरोनॉटिक्स लिमिटेड (HAL) विभागात १२ नवीन सुखोई-३० एमकेआय (Su-30MKI) या लढाऊ विमानांच्या उत्पादनासाठी रशियाकडून आवश्यक 'मटेरियल किट्स' प्राप्त झाले आहेत. विशेष म्हणजे, ही विमाने ६२ टक्क्यांहून अधिक 'स्वदेशी' साहित्याचा वापर करून तयार केली जाणार आहेत.
‘आत्मनिर्भर भारत’ मोहिमेला बळ
गेल्या काही काळापासून प्रलंबित असलेल्या या प्रकल्पाला आता गती मिळाली आहे. संरक्षण मंत्रालयाने यापूर्वीच या १२ विमानांच्या खरेदीला मंजुरी दिली होती. या विमानांची निर्मिती केवळ रशियन तंत्रज्ञानावर आधारित नसून, त्यात भारतीय बनावटीचे रडार, एव्हीओनिक्स आणि अस्त्र (Astra) सारखी क्षेपणास्त्र प्रणाली बसवण्यात येणार आहे. यामुळे संरक्षण क्षेत्रातील 'आत्मनिर्भरता' अधोरेखित होणार आहे.
नाशिकच्या ओझर प्रकल्पाची भूमिका
नाशिकच्या ओझर येथील 'एचएएल' प्रकल्पामध्ये या विमानांची जोडणी आणि चाचणी केली जाईल. रशियाकडून मिळालेल्या कच्च्या मालावर प्रक्रिया करून विमानाचे सांगाडे आणि इंजिन तयार करण्याचे आव्हान आता भारतीय अभियंत्यांकडे आहे.
बातमीची महत्त्वाची वैशिष्ट्ये:
* एकूण विमाने: १२ नवी सुखोई-३० एमकेआय.
* स्वदेशी बनावट: ६२% पेक्षा जास्त भारतीय सुटे भाग आणि तंत्रज्ञान.
* मुख्य उद्देश: हवाई दलाच्या ताफ्यातील जुन्या विमानांची जागा घेणे आणि ताकद वाढवणे.
* विशेषता: ही विमाने आधुनिक ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र वाहून नेण्यास सक्षम असतील.
संरक्षण तज्ज्ञांचे मत
तज्ज्ञांच्या मते, रशिया-युक्रेन युद्धामुळे पुरवठा साखळीत अडथळे येण्याची शक्यता वर्तवली जात होती. मात्र, रशियाने मटेरियल किट्स वेळेत उपलब्ध करून दिल्यामुळे भारतीय हवाई दलाच्या आधुनिकीकरणाचा मार्ग मोकळा झाला आहे. ही विमाने ताफ्यात सामील झाल्यामुळे सीमेवरील देखरेख आणि संरक्षणाला अधिक धार येणार आहे.